Trong số người có thai, tỉ lệ ngôi đầu chiếm hơn 95%, ngôi ngược khoảng 4%, ngôi ngang dưới 1%. Trong đó, 40% ngôi ngược là thai non tháng.
Những kiểu ngôi thai
- Thai ngôi đầu: Thông thường nhất, thai nằm theo hướng quay đầu xuống dưới, mông ở phía đáy tử cung.
- Thai ngôi ngược: Thai nằm theo hướng ngược lại, mông ở dưới, đầu quay lên phía đáy tử cung (còn gọi là ngôi mông).
- Thai ngôi ngang: Thai nằm đầu ở một bên và mông ở một bên của ổ bụng.
Tư thế của thai nằm trong tử cung
- 3 tháng đầu: Nước ối nhiều, tử cung rộng nên thai có thể nằm theo các hướng khác nhau.
- 3 tháng giữa: Tử cung to ra, đáy tử cung rộng phù hợp với thai lúc này có phần đầu to hơn mông nên thai thường ở tư thế ngược.
- 3 tháng cuối: Thai uốn cong lưng, hai đùi và cẳng chân gấp lại cùng với khối mông khiến phần dưới trở nên to hơn phần đầu, vì thế thai quay đầu xuống dưới để mông quay lên phía đáy tử cung.
Khi mẹ sinh, thai đầu là thuận hơn cả (đầu xuôi, đuôi lợi). Điều này cơ bản là đúng, tuy nhiên cũng có những ngôi đầu vẫn là ngôi đẻ khó hoặc không thể đẻ được (như ngôi trán, ngôi thóp, ngôi mặt).
Các thầy thuốc thường khuyên các bà mẹ thai ngôi ngược chấp nhận việc mổ lấy thai khi bắt đầu chuyển dạ. Ảnh minh họa: Internet
Ngôi ngược
Khi đẻ, đầu của thai là phần quan trọng nhất, nếu ra sau cùng khiến cho thai rất dễ bị ngạt nặng, chưa kể đến việc đầu là phần to hơn mông và chân nhưng ra sau nên dễ bị mắc lại trong khung xương chậu càng làm cho tình huống trở nên nguy hiểm.
Vì thế, đỡ đẻ ngôi ngược là việc khó, đòi hỏi thầy thuốc phải có kinh nghiệm. Ngay cả các thầy thuốc lành nghề cũng không ai dám đảm bảo không để xảy ra tai biến đối với thai nhi. Vì vậy tại Việt Nam và các nước trên thế giới, các thầy thuốc thường khuyên các bà mẹ thai ngôi ngược chấp nhận việc mổ lấy thai khi bắt đầu chuyển dạ.
Có tránh được ngôi ngược?
Nếu đẻ non, tỉ lệ ngôi ngược sẽ cao hơn, vì thế cần chăm sóc thai nghén để bà mẹ không đẻ non. Đây là cách giảm tỉ lệ đẻ ngôi ngược.
Ngôi ngược thường xuất hiện ở những bà mẹ có khung chậu hẹp, rau bám thấp, tử cung không bình thường (tử cung phát triển không đầy đủ, tử cung hình ống, tử cung đôi… ) hoặc do nước ối ít. Nếu vì 2 nguyên nhân trên thì không có cách nào thay đổi tư thế của thai khi nó đã là ngôi ngược.
Trước đây, nhiều thầy thuốc đã khuyên các bà mẹ có tử cung bình thường mà bị ngôi ngược vào gần tháng đẻ hãy dành khoảng 1 giờ mỗi ngày để tập theo tư thế: quỳ đầu gối, đầu cuối xuống giường, mông chổng ngược lên để thai tự quay đầu xuống dưới (trở thành ngôi đầu). Có thầy thuốc còn làm thủ thuật xoay thai bằng cách day nắn bên ngoài thành bụng để thai quay đầu xuống dưới (vào lúc chưa chuyển dạ hoặc ngay khi mới bắt đầu chuyển dạ).
Tuy vậy những cách làm trên không phải bao giờ cũng thành công, có khi còn nguy hiểm cho thai nhi. Vì vậy các bác sĩ hiện nay ít sử dụng.
Trường hợp mẹ mang thai ngôi ngược nhưng không chấp nhận cuộc mổ lấy thai, nếu thầy thuốc có kinh nghiệm và đánh giá trọng lượng thai nhi không quá lớn thì có thể cho sản phụ đẻ đường dưới với các phương pháp đỡ đẻ đặc biệt dành cho ngôi ngược. Tuy tỉ lệ đẻ thành công khá cao nhưng tất nhiên không thể an toàn như trường hợp xử trí bằng cách mổ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét